Home/Accueil

●  Inleiding/Preface

●  Nieuws/Nouvelles

Nederlands/Néerlandais

●  De Stelling Den Helder

●  Kustartillerie/l'artillerie côtière

●  Forten/Forteresses

●  Batterijen/Batteries

●  Linies/retranchement

●  Bunkers/Abris

●  Monumenten/Monuments

Duits/Allemand

●  Bunker complexen

●  Bunkers/Abris

●  Radar

●  Mijnenvelden/Champs de mines

Overige plaatsen

●  Callantsoog

●  Den Oever

●  Petten

●  Schagen

●  Schoorl

●  Texel 

Diversen/Divers

●  Boeken/Livres

●  Links/Liens

●  Updates

●  Site 

 

 

 Mammut

 

© J. van Tongeren - Laatste bijwerking 15 december 2009

 

 

 

In Den Helder ten zuiden van strandopgang Duinoord ligt (ter hoogte van paal 3), direct gelegen aan de Zanddijk, een bunker van het type L485 Unterstand für Mammut.

Op de radarstelling "Salzhering" (Baupunkt 44 LW.Nachtrichten-Anlage "Mammut" regelbaunummer BL 11311 (W.N.132 L), had de Luftwaffe het radarscherm Mammut op de bunker op 2 Kabelschachten geplaatst.

 

Salzhering (L 51 617)  

De Schwere Flugmelde Leit-Kompagnie bediende de radarstations van de 1e categorie, waartoe ook Salzhering behoorde. De Mittlere Flugmelde Leit-Kompanie bediende de radarstations van de 2e categorie.

Gedurende de 2e Wereldoorlog werden de radarstations bediend door Luftnachrichten regiment 201 en 211 (Ln.Rgt. 201 en Ln.Rgt. 211).

2 september 1944 werd tot reorganisatie besloten tot één Ln.Rgt. 223.

 

Bezetting Salzhering per 1.2.1945:

2e. Cie I/Ln.Rgt. 223

 

Kpf/1 

Jägerleitoffizier (JLO)

Berndt, H.J. 

Oblt

2

Jägerleitoffizier (JLO)

Huber, A. 

Lt.

3

Jägerleitoffizier (JLO)

Hamerstein, H.     

Lt.

4

Jägerleitoffizier (JLO)

Landsberg

Fw

5

Gerätezugführer (GZF)

Wojak    

Fw

 

Kpf = Kompanie Führer

 

Duitse firma Gema ("Gesellschaft für Elektroakustische und Mechanische Apparate") ontwikkelde een lange-afstands radar van het type "Mammut" (FuMO 51) om vliegtuigen in een zo vroeg mogelijk stadium te detecteren. Door de Kriegsmarine en Luftwaffe werden deze Mammuts geplaatst aan de kust op de hoogste duinen om een hoog rendement te verkrijgen.

De FuMO 51 had geen echte capaciteit om hoogte te bepalen, aangezien het als lange-afstands waarschuwingsradar werd ontworpen om groepen vliegtuigen te identificeren. De "Wassermann" kon dat beter.

 

Van de L485 (Unterstand für Mammut) bestaan twee versies:

  • met 2 Kabelschachten (Luftwaffe) in Den Helder en Oostkapelle en

  • met 3 Kabelschachten (Marine).

  • er was tevens nog een L 485 L.

In Europa zijn circa 29 Mammut-bunkers gebouwd, t.w. de:

  • Luftwaffe op een bunker van het type L 485 Unterstand für Mammut (± 19 stuks). Het ontwerp dateert van 1943, beton 1.520 m³.

  • Kriegsmarine op een bunker van het type V 143 Mammutstand (± 6 stuks). Ontwerp dateert van het 3e kwartaal 1942, beton 1.800 m³.

 

 

12 = Kompsensatorraum

13 = Antennes

14  = Kabelschacht

Fotograaf van Loon liet zichzelf portretteren

voor de Helderse radaropstelling

Technische gegevens:

  • FuMO 51 Mammut Gustav - FuMG 41 G (gA)

  • Lange-afstands waatschuwingsradar

  • 4 tralie-masten

  • Het starre opstellings scherm bestond uit 16 Freya's . De bovenste dienden voor de transmissie, de lagere voor de ontvangst. (totaal 10 meter hoog en 30 meter breed)

  • Maximum bereik: tot 300 km

  • Frequentie tussen 120 en 138MHz

Latere versies waren de:

  • FuMO 52 Mammut Caesar - FuMG 41 G (gF)

  • FuMO 53 Mammut Cäcilie - FMG 42 G (cF)

  • FuMO  .. Mammut Friedrich - FMG 41 G (cB)

Thans ondergegraven.Den Helder: Links de 485 Unterstand für Mammut en rechts

 de L410A Unterstand mit aufgesetztem Geschützstand 2 oder 3,7 cm Flak mit Zugbefehlsstelle

 

 

 

Land, plaats, etc.

Positie

Type radar

Type bunker

1.

België, Blankenberge-Weststrand

 

Friedrich

 

2.

Denemarken, Stp.Gr. Blåvand

N 55° 34, O 8° 5

 

L 485, 2 kabelschachten

3.

Denemarken, Hjertebjerg/Hanstholm

   

L 485, 2 kabelschachten

4.

Denemarken, Rømø, radarstellung "Robbe"

   

L 485

5.

Duitsland, Hörnum/Sylt, Funkmessstellung "Auster"

N 54° 47, O 8° 17

   

6.

Duitsland, eiland 26571 Juist, radarstelling "Jaguar"

N 53° 40, O 6° 57

 

2 kabelschachten

7.

Denemarken, Kongsmark, Insel Rømø

N 55° 9, O 8° 32

   

8.

Frankrijk, Camp de la Torpille, 44380 Pornichet (Loire-Atlantique)

N 47° 16, W 2° 20

   

9.

Frankrijk, Stp. Frosch, Cap Fréhel, 22240 Fréhel (Côtes-d'Armor/Bretagne)

N 48° 41, W 2° 19

FuMO 51 Gustav

L485 L, 2 kabelschachten

10.

Frankrijk, 50440 Digulleville (Manche/Normandie)

N 49° 42, O 1° 51

 

V143

11.

Frankrijk: 50630 La Pernelle (Manche/Normandie)
 

 

FuMO 51 Gutav

 

12.

Frankrijk: 40530 Labenne-Océan (Landes/Aquitaine).

Ten noorden van Biaritz

N 43° 36, W 1° 28

 

L 485, 2 kabelschachten

13.

Frankrijk, Pointe de Grave, "Stp. Gi 305a L Vogel", 33780 Soulac-sur-Mer,

(Gironde/Aquitaine)

Ten noord-westen van Bordeaux

N 45° 34, W 1° 4

 

L 485a, 2 kabelschachten

14.

Frankrijk, "Dickhäuter" op de rotsen van 76550 Pourville-sur-Mer (Dieppe),  (Seine-Maritime/Normandie)

N 49° 56, O 1° 5

 

L 485, 2 kabelschachten

15.

Frankrijk, Lescoff - 29770 Plogoff (Finistère/Bretagne)

   

L485

16.

Frankrik, 62134 Prédefin (Pas-de-Calais)

N 50° 30, O 2° 15

 

L485, 2 kabelschachten

17.

Frankrijk: 14960 Saint-Côme-de-Fresné (Normandië)

   

Op een hoge krijtrots

18.

Frankrijk: Cap Fagnet, 76403 Fecamp (Seine-Maritime/Normandie)

   

V143, 3 kabelschachten

19.

Frankrijk, Cap-Gris-Nez, "Stützpunkt 164 Tilly", 62179 Audighen (Pas-de-Calais)

 

FuMO 51 Gustav

V143, 3 kabelschachten

20.

Frankrijk, Mont Plouvin, "Stützpunkt 118",  62179 Audighen (Pas-de-Calais)

   

L 485

21.

Frankrijk, 62179 Waringzelle, Cap-Gris-Nez, 62179 Audighen (Pas-de-Calais)

   

L485

22.

Noorwegen, Drontheimd

64° 49' 08'' N 09° 25' 16'' E

 

L485

23.

Nederland, Den Haag, W.N. 66 HM, Baupunkt 223 Mammutgerat Kijkduin, regelbaunummer FP 8656/V143. Op 3 april 1944 operationeel in gebruik.

Naam op de bunker "Erika". Sloop radarscherm oktober 1945. Bunker nog aanwezig.

 

FuMO 53

Cäcilie

V 143, 3 kabelschachten

24.

Nederland, Den Haag, Stützpunkt XXXXVL Westduinen "Moritz", aan de Kwartellaan. De VF-bunker is ondergegraven.

 

 

VF-werk, waarschijnlijk een voorloper van de bovenstaande V 143. Luftwaffe

25.

Nederland, Den Helder, W.N. 132 L., Baupunkt 44 Nachtrichten-Anlage "Mammut", regelbaunummer BL 11311/L485,  radarpost "Salzhering". Bunker ondergegraven.

 

 

L 485, 2 kabelschachten

26.

Nederland, Oostkapelle, St.P. Wien (L485) radarpost "Hamster" ten noorden van W.N. 132

   

L 485, 2 kabelschachten

27.

Nederland, IJmuiden/Wijk aan Zee, W.N. 63, Baupunkt 63, regelbaunummer 5656A/V143, oplevering in 1944.

De stichting WOVIJ (Werkgroep Onderzoek Verdedigingswerken IJmuiden) heeft de bunker in februari 2005 uitgegraven en in beheer gekregen van het PWN.

 

FuMO 52 Caesar

V 143, 3 kabelschachten

28.

Italië, Imperia

N 43° 53, O 8° 2

   

29.

Noorwegen, Tarven - Linesöy

64° 49' 08'' N 09° 25' 16'' E

 

L485

30.

Noorwegen, Varhaug

58° 37' 29'' N 05° 43' 38'' E

 

L485

 

Frankrijk, Stützpunkt 262 "Nessel"(Calais) La Courtille Nord Est

 

 

V143,

 

Frankrijk, Lorient

 

Friedrich

 

 

Frankrijk, Wissant, Radar Station Wels,  Bron:

http://home.hetnet.nl/~thirdreich-bunkers/artgeneral_drawings.htm

http://fortifikace.bloguje.cz/386640-atlanticky-val-mezi-cap-gris-nez-a-boulogne.php

N 50° 53, O 1° 40

 

L485 2 kabelschachten

 

De rood gedrukte locaties in Frankrijk zijn nog niet geverifieerd.